می دانیم که بینی یکی از حیاتی ترین عضو های بدن می باشد که علاوه بر زیبایی ، بر تنفس و کیفیت زندگی افراد نیز بسیار اثر گذار است. به طور کلی در میان ساختار پیچیده، تیغه ای غضروفی استخوانی به نام سپتوم قرار دارد که دو حفره بینی را از یکدیگر جدا می کند. هنگامی که این دیواره دچار نقص یا آسیب ساختاری می شود، پدیده ای رخ می دهد که در اصطلاح پزشکی به آن سوراخ شدن سپتوم بینی گفته می شود؛ این عارضه گاه بی صدا آغاز می شود اما می تواند مشکلات جدی به همراه داشته باشد که در ادامه از این مقاله به طور دقیق آنها را بررسی کرده ایم.
سپتوم بینی چیست و چرا اهمیت دارد؟
می دانیم که بینی یکی از حیاتی ترین عضو های بدن می باشد که علاوه بر زیبایی ، بر تنفس و کیفیت زندگی افراد نیز بسیار اثر گذار است. به طور کلی در میان ساختار پیچیده، تیغه ای غضروفی استخوانی به نام سپتوم قرار دارد که دو حفره بینی را از یکدیگر جدا می کند. هنگامی که این دیواره دچار نقص یا آسیب ساختاری می شود، پدیده ای رخ می دهد که در اصطلاح پزشکی به آن سوراخ شدن سپتوم بینی گفته می شود؛ این عارضه گاه بی صدا آغاز می شود اما می تواند مشکلات جدی به همراه داشته باشد که در ادامه از این مقاله به طور دقیق آنها را بررسی کرده ایم.
علتهای سوراخ شدن تیغه بینی
شاید برای افراد این سوال پیش بیاید که آیا تیغه بینی خود به خود دچار آسیب یا سوراخ شدن می شود یا خیر ؛ در پاسخ به این سوال باید گفت که این مشکل معمولا در اثر عوامل خارجی ایجاد شده و به هیچ عنوان خود به خود ایجاد نمی شود. از این رو اصلی ترین علتهای سوراخ شدن تیغه بینی شامل موارد زیر هستند :
- جراحی های ناموفق : رینوپلاستی غیر اصولی، دستکاری بیش از حد غضروف، یا اختلال در خون رسانی سپتوم می توانند زمینه ساز بروز آسیب به تیغه بینی و در نتیجه سوراخ شدن آن شود.
- ضربه و تروما: ضربه مستقیم، شکستگی های درمان نشده، یا حتی دستکاری مداوم داخل بینی با اشیای خارجی می تواند به مرور زمان موجب آسیب به بافت بینی شود.
- مصرف برخی دارو ها یا مواد مخدر: استفاده بی رویه از برخی دارو ها یا اسپری های بینی یا حتی استعمال دخانیات از راه بینی می تواند ریسک آسیب را تا حد زیادی افزایش دهد.
سپتوم بینی چیست و چرا اهمیت دارد؟
عمدتا جنس ساختاری سپتوم بینی ترکیبی از غضروف و استخوان است که نقش ستون فقرات داخلی بینی را ایفا می کند. این ساختار علاوه بر جدا کردن حفره های بینی از یکدیگر، جریان هوا را متعادل می سازد، از تلاطم های شدید تنفسی جلوگیری می کند و به مخاط بینی فرصت می دهد تا هوای وارد شده در سوراخ بینی را مرطوب کند. وجود کوچک ترین اختلال یا آسیب در این تیغه، تعادل ظریف سیستم تنفسی را بر هم زده و حتی باعث بروز مشکلات ظاهری نیز می شود. هنگامی که بخشی از بافت سپتوم دچار آسیب ، تحلیل یا پارگی شود، سوراخی با بر روی تیغه بینی یا همان سپتوم ایجاد می شود. این سوراخ ممکن است نقطه ای کوچک و بی علامت باشد یا شکافی وسیع که عملکرد تنفسی و حتی زیبایی ظاهری بینی را تحت تاثیر قرار دهد.
علائم سوراخ شدن تیغه بینی
به طور کلی علائم آسیب دیدگی تیغه بینی بسیار متنوع و گوناگون هستند ؛ برخی بیماران تنها احساس خشکی مداوم یا پوسته ریزی داخلی دارند اما در موارد دیگر، خون دماغ های مکرر، التهاب مزمن مخاط و بوی ناخوشایند تنفسی رخ می دهد. یکی از نشانه های خاص و آزاردهنده که در اثر سوراخ شدند تیغه بینی ایجاد می شود، سوت کشیدن بینی در اثر سوراخ سپتوم است که در هنگام دم و باز دم ایجاد می شود.
دریافت نوبت معابنه با پر کردن فرم زیر
سوراخ شدن تیغه بینی چه عوارضی دارد؟
بی توجهی و نادیده گرفتن سوراخ تیغه بینی یا همان سپتوم می تواند عوارض بسیار متعدد و گسترده ای به غیر از مشکلات ظاهری داشته باشد. البته که در برخی موارد آسیب تیغه بینی ممکن است به صورت ظاهری قابل مشاهده نباشد و باعث بروز اختلالات داخلی و تنفسی شود. اختلال در جریان هوا باعث خشکی شدید مخاط و افزایش احتمال عفونت از اصلی ترین عوارض های آسیب تیغه بینی به شمار می روند. در موارد پیشرفته، تغییر شکل ظاهری بینی، فرورفتگی پل بینی و حتی مشکلات تنفسی در خواب گزارش شده است.
آیا سوراخ تیغه بینی با معاینه قابل تشخیص است؟
تشخیص دقیق میزان آسیب سوراخی تیغه بینی نیازمند معاینه تخصصی، آندوسکوپی بینی و گاه تصویربرداری دقیق است. پزشک با بررسی اندازه، محل و وضعیت بافت اطراف سوراخ، به راهکار درمانی از جمله جراحی یا تجویز دارو اقدام می کند. بنابراین به هیچ عنوان تشخیص آسیب تیغه بینی توسط خود شخص و در منزل امکان پذیر نبوده و بیمار بایستی بعد از مشاهده علائم به متخصص گوش ، حلق و بینی مراجعه نماید.
درمان تیغه بینی
زمانی که علائم آسیب به تیغه بینی شدید یا اندازه سوراخ بزرگ باشد ، درمان و جراحی تیغه بینی به عنوان گزینه ای جدی مطرح می شود. جراحی ترمیم سپتوم، عملی ظریف و تکنیکی است که نیازمند تجربه و دقت بالا می باشد. همچنین در برخی موارد که آسیب به تیغه بینی در اثر رینوپلاستی اولیه ایجاد شده باشد ، ترمیم سپتوم بینی بسیار پیچیده بوده و می بایست حتما به یک جراح توانمند مراجعه شود.
نکته پایانی
سوراخ شدن تیغه بینی یک عارضه شایع نیست و در برخی موارد خاص از جمله رینوپلاستی ناموفق ، آسیب و ضربه به بینی و غیره ایجاد شده و با استفاده از جراحی بینی ترمیمی قابل درمان است. همچنین بی توجهی به این موضوع می تواند مشکلات تنفسی از جمله سوت کشیدن بینی ، مشکلات تنفسی و غیره را به همراه داشته باشد.
عمدتا جنس ساختاری سپتوم بینی ترکیبی از غضروف و استخوان است که نقش ستون فقرات داخلی بینی را ایفا می کند. این ساختار علاوه بر جدا کردن حفره های بینی از یکدیگر، جریان هوا را متعادل می سازد، از تلاطم های شدید تنفسی جلوگیری می کند و به مخاط بینی فرصت می دهد تا هوای وارد شده در سوراخ بینی را مرطوب کند. وجود کوچک ترین اختلال یا آسیب در این تیغه، تعادل ظریف سیستم تنفسی را بر هم زده و حتی باعث بروز مشکلات ظاهری نیز می شود. هنگامی که بخشی از بافت سپتوم دچار آسیب ، تحلیل یا پارگی شود، سوراخی با بر روی تیغه بینی یا همان سپتوم ایجاد می شود. این سوراخ ممکن است نقطه ای کوچک و بی علامت باشد یا شکافی وسیع که عملکرد تنفسی و حتی زیبایی ظاهری بینی را تحت تاثیر قرار دهد.
